مهریه چیست؟












در زمان مراسم خاستگاری که فی مابین خانواده ها برای برگزاری برخی رسومات برگزار می گردد، جمله هایی آشنا به گوش می رسد، مهریه را کی داده و کی گرفته.
در این باره باید آگاه باشید که زوجه در هر زمان می تواند مهریه خود را مطالبه کند و مرد هم بایستی تحت هر شرایطی تا آخرین ریال آن را پرداخت نماید. حال ممکن است برای برخی از مردم سوالاتی پیش بیاید که مهریه چیست؟ آیا هر مالی مهریه می شود؟ یا اصلا عندالمطالبه یا عندالاستطاعه چیست و یا حق انتخاب را دارن یا خیر؟













مهریه چیست؟




مالی است که قابلیت تملک داشته باشد و در عقد نکاح، مرد متعهد پرداخت آن به زوجه می گردد.  مالی است که به هنگام عقد نکاح برای ضوابط شرع و رسم و عادت از طرف مرد به زن پرداخت می گردد، توجه داشته باشید که مهریه عندالمطالبه است یعنی به محض انعقاد عقد نکاح زوجه مالک آن بوده و این مالکیت نسبت به نصف مهر مستقر و در نیمی دیگر متزلزل است. در صورت بطلان نکاح و یا فسخ آن از طرف مرد یا زن مهریه به زن تعلق نمی گیرد. در زمان عقد زوجین می توانند توافق نمایند که شخص خاصی ضمانت پرداخت مهریه را بنماید یا تضمین جهت پرداخت آن اخذ شود. بعد از فوت زن مهریه از طریق وراثت قابل مطالبه می باشد. یعنی وراث می توانند به نسبت سهم الارث ادعای مهریه را داشته باشند.
زمانی که مرد درخواست طلاق می نماید موظف به پرداخت کامل مهریه می باشد، اما طلاق از طرف زن از نوع بائن بوده و زوجه باید در قبال مالی که به شوهر می دهد طلاق بگیرد.
قانون مقدار مشخصی برای آن تعیین نکرده و این موضوع بستگی به توافق طرفین دارد. ولی توجه داشته باشید که مهریه در نکاح منقطع الزامی بوده و عدم تعیین آن موجب ابطال عقد می گردد. مهریه به هر میزان قابل وصول می باشد ولیکن مطابق مقررات جدید اعمال ماده ۳ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی و بازداشت مدیون درخصوص آن صرفاً تا میزان ۱۱۰ عدد سکه بهار آزادی یا معادل آن میسر می باشد. اگر اموالی از زوج توقیف شود یا ایشان توانایی پرداخت داشته باشد بیش از ۱۱۰ سکه قابل وصول است. هرگاه زوجه در صدد وصول مهریه خود برآید می تواند با تقدیم دادخواست به همرا عقدنامه به دادگاه خانواده و یا درخواست از اداره اجرای ثبت اقدامات لازم را انجام دهد.










































هر مالی مهریه نمیشود






طرفین نمی توانند از نظر قانونی هر مالی را به عنوان مهریه تعیین نمایند. گاهی ممکن است طرفین با توافق هم آن را تعیین یا اختیار تعیین آن را به شخص دیگر واگذار کنند. حال اگر اختیار تعیین آن به زوجه داده شود، اگر حداقل آن را در نظر بگیرد مشکلی وجود ندارد اما اگر بخواهد بیشتر از حد متعارف مهریه تعیین کند، عدد مورد نظر زوجه در صورتی قابل مطالبه است که از مهرالمثل بیشتر نباشد.













انواع مهریه




  • مهرالسنه یا مهر محمدی

  • مهرالمسمی

  • مهرالمثل

  • مهرالمتعه

  • مفوضه البضع

  • مفوضه المهر













مهریه عندالاستطاعه چیست؟




عندالاستطاعه قیدی است که در عقدنامه درج می شود و تا زمانی که مرد توانایی مالی پرداخت آن را نداشته باشد زن نمی تواند مهریه خود را وصول نماید.




تفاوت مهریه عندالاستطاعه و عندالمطالبه




در زمانی که مهریه عندالمطالبه تعیین شود مرد محکوم به پرداخت آن شده و با توجه به شرایط باید آن را پرداخت کند ولیکن در زمانی که  عندالاستطاعه تعیین می شود ابتدا باید ثابت شود که زوج توانایی پرداخت دارد.




عندالمطالبه یا عندالاستطاعه




اینکه مهریه کدامیک از عندالمطالبه یا عندالاستطاعه باشد در زمان ختبه عقد به انتخاب زوجه تعیین می گردد. اگر زوجه عندالمطالبه را انتخاب نماید بدان معناست که از زمان امضا عقد نامه می تواند پرداخت آن را به طور کامل درخواست نماید و مرد طبق سند رسمی ازدواج مکلف به پرداخت آن است و اگر به هر دلیلی توانایی پرداخت یکجای آن را نداشته باشد و بخواهد به صورت تقسیطی پرداخت کند، اثبات این موضوع که او توان مالی ندارد و نمی‌تواند آن را به صورت یک جا بدهد با «مرد» است و زن نیازی ندارد در دادگاه ثابت کند که مرد از تمکن مالی لازم برای پرداخت آن برخوردار است.
اما در صورتی که زوجه عندالاستطاعه را انتخاب کند، وضعیت متفاوت خواهد بود. اگر زوجه تقاضای مهریه کند این تکلیف بر عهده خود اوست که ثابت کند مرد از دارایی کافی برای پرداخت آن برخوردار است.
















 












دادخواست اعسار و تقسیط در مهریه




دادخواست اعسار از جانب مدیون تقدیم دادگاه می شود و شخص باید ثابت نماید که توانایی پرداخت دین خود را ندارد و بر مبنای توانایی او دین تقسیط می شود.

مهریه باید دارای شرایط زیر باشد:



  • ارزش مالی داشته باشد بنابراین آنچه را که فاقد ارزش مالی باشد نمی توان به عنوان مهریه تعیین کرد.

  • زوج مالی را می تواند مهریه قرار دهد که خود مالک آن باشد، بنابراین اموال عمومی یا مال موقوفه را نمی توان مهریه قرار داد. از نظر شرع و قانون قابل نقل و انتقال و معامله باشد لذا نمی توان مشروبات الکلی یا حیوانات حرام گوشت و….. را به عنوان مهریه تعیین کرد.

  • لازم نیست که مهریه عین معین باشد، بلکه انجام عمل یا حرفه آموزی یا تدریس هم می تواند باشد مثل آموزش رایانه یا آموزش قرآن یا زبان انگلیسی به زوجه می تواند، به عنوان مهریه تعیین نمود.













محاسبه وجه نقد به روز




مهریه‌هایی که از نوع وجه نقد هستند با گذشت زمان ارزش کمتری نسبت به سال وقوع عقد ازدواج پیدا می‌کنند. به همین دلیل هم قانون‌گذار مقرر کرده است که در زمان پرداخت باید ارزش مهر تعیین شد، به قیمت روز محاسبه و پرداخت شود. در این راستا قانون‌گذار در مورد محاسبه مهریه فرمولى تعیین کرده است؛ به این ترتیب که متوسط شاخص بها در سال قبل از سال پرداخت مهریه، تقسیم بر متوسط شاخص بها در سال وقوع شده؛ آنگاه نتیجه، ضرب در مهریه نوشته شده در عقدنامه میشود. جدول شاخص قیمت‌ها هر سال توسط بانک مرکزی تنظیم و ارائه می‌شود.

در صورت فوت زوج که مهریه باید از ترکه وی پرداخت شود مبنای محاسبه تاریخ فوت خواهد بود. توضیح آن که شاخص بهای سال های قبل و سال قبل از وصول از طرف بانک مرکزی تهیه و در اختیار دستگاه قضای قرار می دهد و فهرست این شاخص ها به دادگاه ها و ادارات ثبت ارسال می گردد و مبنای محاسبه قرار می گیرد.منبع: مهریه چیست؟






Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *